“Đấy là cuộc sống, không là cái chết, mặc dù biển cả là nơi kết thúc của những con sông chảy ngoằn ngoèo. Cơ thể, cá nhân, ký ức có thể mất đi trong đại dương vô thức mênh mông, từ nơi đây những dòng nước sẽ lại hình thành.” 
Trang cuối cùng của cuốn tiểu thuyết khép lại mà tôi vẫn lạc trong những dòng chảy của con sông Murray, vẫn cái dáng hình mỏng manh của Delie nằm bên bờ sông ngắm sao đêm, rơi vào khoảng không tiếng thiên nga đen gọi đàn văng vẳng xa xôi…Có một dòng sông như thế, một cô gái kiên cường và mạnh mẽ với tình yêu cuộc sống đến giây phút cuối cuộc đời. Mỗi câu chữ như mạch nước ngầm chảy vào tâm hồn ta, không có cái chết hay sự kết thúc vì “ nơi tận cùng cũng là khởi thủy cho những mầm sống mới”. Những cuộc đời, những số phận khác nhau cùng chảy trên con sông của thời gian, sự bào mòn của tháng năm trên thân thể, khuôn mặt, đôi tay nhăn nheo hay khiến trái tim ta cọc cằn, khô cạn ? Có quá nhiều thứ, nhiều nghĩ suy trăn trở về một đời người, đời sông qua mỗi trang viết…ta bỗng chông chênh nhận ra ta đã đi bao xa trên con sông của mình ?

                                                         ( ảnh : internet)

Tôi không thích gọi Delie là nữ họa sĩ cho dù cô là họa sĩ rất tài ba. Tôi thích gọi cô với cái tên thân thuộc từ đầu cho tới cuối câu chuyện. Cô gái mỏng manh với đôi mắt đẹp, tình yêu cuộc sống mãnh liệt trong người con gái nhỏ bé ấy giúp cô vượt qua bao sóng gió, có lúc tưởng chừng như bế tắc….Cha mẹ cô đều chết trong vụ đắm tàu, chỉ mình cô còn sống sót. Rồi tuổi thơ cô lớn lên trong trang trại nhỏ cùng dì dượng, nơi ấy nằm bên bờ sông mà cả tuổi hoa niên cô tắm mình trong dòng chảy êm đềm ấy. Những ngày tháng là nữ thuyền trưởng duy nhất trên con tàu mang tên Philadelphia dọc ngang vùng Victoria, cho đến những năm tháng cuối đời cô thường nằm trên chiếc đi-văng bên dưới cửa sổ lớn, nơi đây cô có thể trông thấy dòng sông ngược xuôi. Cuộc đời cô gắn liền với nhịp đập của sông nước. Ước nguyện cuối cùng của người con gái ấy- bây giờ đã là một bà lão bảy mươi chín tuổi, đó là được hòa mình vào con nước của biển khơi, “ Bà chờ đợt sóng mới, người tình xưa đó : sóng đong đưa, dâng lên và rút đi, một nhịp điệu từ ngàn đời”. Những kí ức ngọt ngào của một đời người hiện ra rõ nét mà lại huyền ảo như cho người ta trở về với những tháng năm ấu thơ bên gia đình, những khuôn mặt thân yêu đi qua cuộc đời ta, những khoảnh khắc hạnh phúc, êm đềm ru người ta vào giấc ngủ sâu. Một dòng suối nhỏ vẫn lặng lẽ chảy ngày đêm qua những khe đá, đến dòng chảy lớn hơn và một ngày lại hòa vào lòng sông rộng lớn rồi đổ ra đại dương mênh mông, cứ như thế từ ngàn đời nay. 
Mỗi chúng ta sinh ra đều đã gắn liền với những số phận, có thể hạnh phúc, có thể bất hạnh, niềm vui và những giọt nước mắt luôn đan xen. Thế nhưng, mỗi người đều phải biết đối diện và vượt qua, để khẳng định sự hiện hữu có nghĩa của mình. “Trên dãy Alpes nảy sinh một dòng suối nhỏ, chảy lặng lẽ dưới tầng băng tuyết, và tất cả các dòng sông đều chảy về biển cả”. 

P/S… “ Tất cả các dòng sông đều chảy” – Đọc để ghi, để cảm, để những phút thảnh thơi ngồi ngẫm lại thấy ta nhỏ bé nhưng đủ khát khao và mạnh mẽ để hòa vào dòng chảy của đại dương mênh mông !

Đặng Huyền